Mindful vrijen: seks hoeft niet leuk te zijn. Een filosofisch onderzoek naar het verlangen

  • Auteur(s) Jan den Boer
  • Show to public Yes

Dit artikel is gebaseerd op meer dan 20 jaar onderzoek naar het seksuele verlangen: in de westerse en oosterse filosofie, in de seksuologie en in mijn praktijk als trainer en therapeut. Ik onderzoek de betekenis van het seksuele verlangen niet alleen in de wetenschappelijke literatuur, maar ook in populaire literatuur en door middel van interviews met deskundigen.
Een belangrijk model voor het seksuele verlangen is het vierfasenmodel van Masters en Johnson. Een invloedrijke aanpassing van dit model is van Schnarch (2009), het quantummodel. Een belangrijk aspect van dit model is dat naast lichamelijke sensaties ook gevoelens en gedachten belangrijk zijn voor het opwekken van het seksuele verlangen. In dit artikel onderzoek ik het denken over het seksuele verlangen, een filosofisch onderzoek. Ik geef een korte samenvatting van 2500 jaar denken over seksueel verlangen in filosofie, literatuur en populaire cultuur. Vervolgens schets ik nieuwe ontwikkelingen in het denken over onze hersenen, over het verlangen en over het orgasme. De driedeling in onze hersenen zoals beschreven door Damasio (2004, 2010) maakt het mogelijk een onderscheid te maken tussen ratio, emotie en gevoel. Begeerte kan dan gezien worden als een emotie (uitreiken en terughouden), verlangen als een rustig en stabiel gevoel. Begeerte wil bevredigd worden volgens de seksuele responscyclus van opwinding, orgasme en ontspanning. In het verlangen kun je mindful aanwezig zijn. Als je vervolgens afziet van een traditioneel orgasme met spiercontracties, is het mogelijk een langdurig zogenaamd dalorgasme te ervaren.
Als het denken over seksualiteit verrijkt wordt met deze nieuwe visies op verlangen en orgasme, en deze toegepast worden in de seksuele hulpverlening, zou dit het seksuele leven van veel mensen kunnen verrijken. Het zou ook van invloed kunnen zijn op de mogelijke toepassing van de nieuwe lustpil voor vrouwen.

Gepubliceerd in 2014, jaargang 38, Nummer 4

Orgasmeconsistentie van lesbische en heteroseksuele vrouwen tijdens partnerseks: De rol van clitorale stimulatie

  • Auteur(s) Bonne van Rees, Mark Spiering, Ellen Laan
  • Show to public Yes

In deze studie werd onderzocht of lesbische en heteroseksuele vrouwen verschillen in de kans op het krijgen van een orgasme tijdens partnerseks, en of dat mogelijk zou samenhangen met verschillen in stimulatie van de glans clitoris. Orgasmeconsistentie werd gedefinieerd als de waarschijnlijkheid waarmee een orgasme optreedt tijdens seksuele activiteit. In een online vragenlijst konden deelneemsters aangeven hoe vaak hun partner verschillende seksuele handelingen (met glans clitorale of vaginale penetratieve stimulatie) bij hen deed en hoe vaak zij daarbij een orgasme kregen. Ook werd gekeken wat de rol was van vaginale en clitorale zelfstimulatie tijdens partnerseks. Seksuele handelingen waarbij de glans clitoris door de partner werd gestimuleerd leidden vaker tot een orgasme dan penetratieve stimulatie van de vagina (door vingers, object of penis), ongeacht seksuele oriëntatie. Lesbische vrouwen vertoonden een grotere orgasmeconsistentie tijdens seksuele activiteit met een partner dan heteroseksuele vrouwen.

Zij werden ook vaker clitoraal, en minder vaak vaginaal, gestimuleerd door hun partner dan heteroseksuele vrouwen. Zoals verwacht waren er geen verschillen in orgasmeconsistentie tussen lesbische en heteroseksuele vrouwen voor zelfstimulatie bij partnerseks. Voorts bleken lesbische vrouwen seksueel autonomer te zijn dan heteroseksuele vrouwen, en hing seksuele autonomie positief samen met orgasmeconsistentie. Daarnaast duurde een gemiddelde lesbische vrijpartij langer dan een gemiddelde heteroseksuele vrijpartij.
In dit onderzoek werd aangetoond dat lesbische vrouwen vaker klaarkomen tijdens partnerseks dan heteroseksuele vrouwen. Het type stimulatie en de frequentie daarvan tijdens partnerseks lijken deze verschillen in orgasmeconsistentie grotendeels te kunnen verklaren.

Gepubliceerd in 2016, jaargang 40, Nummer 2

ISSUES