Tijdschriftafleveringen Inhoud: laatste aflevering Inhoud: lopende jaargang Inhoud: archief Redactioneel Aanwijzingen voor auteurs Redactieleden St. Tijdschrift voor Seksuologie Service aan klanten Abonneren Contacten Nieuws Archief Links Zoeken op deze site Home Stuur een Email

Tijdschrift voor Seksuologie 2008, Jaargang 32, Aflevering 1 Inhoudsopgave Home <- Vorige Archief Abstracts Gastredactioneel - Seksuologie is hot P. Leusink Gastredactionele bijdrage. Ingegaan wordt op de sinds enkele jaren zichtbaar geworden maatschappelijke verschuivingen ten aanzien van de seksuologie en de betekenis daarvan. Zullen medische oplossingen voor seksuele problemen seksuologische zorg en seksuologische wetenschap overbodig maken? D. Rowland De laatste tijd is er heel wat ophef ontstaan omtrent de "medicalisatie" van seksuele problemen en het toenemende gebruik van -en in sommige gevallen zelfs terugkeer naar -het ziektemodel als de standaard voor behandeling (Tiefer, 2002; Winton, 2000). Deze bezorgdheid is niet nieuw, gezien ze in de jaren '80 de kop opstak met de introductie van intracavemeuze injecties voor de behandeling van erectieproblemen (zie Bancroft, 1989; Tiefer, 1986). Tijdens de laatste 5 tot 10 jaar blijkt deze trend zelfs fors te zijn toegenomen. Er is dan ook een dramatische verschuiving ontstaan in de behandeling van seksuele problemen, die het meest merkbaar is in de behandeling van seksuele problemen waarbij de klinische verslagen en onderzoeksverslagen gedomineerd worden door het gebruik van farmaceutica zoals PDE-5-rernmers (Viagran., Levitra"', Cialis"). Voor zover dit niet reeds het geval is zullen andere seksuele problemen, zoals genderidentiteitsstoornissen en de seksuele parafilieën waarschijnlijk dezelfde verandering ondergaan in de komende 10 tot 20 jaar. Aspecten van reproductieve gezondheid van Turkse immigranten in Nederland O. Loeber Twee percent van de Nederlandse bevolking bestaat uit eerste en tweede generatie Turkse immigranten. Deze mensen zijn vaak afkomstig van het meer traditionele platteland van Oost en Zuid Turkije. Er bestaan tussen Turkije en Nederland grote verschillen in het gebruik van anticonceptie, ondergaan van abortus en de leeftijd waarop vrouwen kinderen krijgen. Dit artikel vergelijkt gegevens uit beide landen en beschrijft de verandering die in de loop van de tijd is opgetreden bij de Turkse immigranten in Nederland. De verschillen tussen de groepen zijn grotendeels te herleiden tot andere gebruiken en rolopvattingen. Door de andere rolopvattingen ontstaan nogal eens conflicten zowel in partnerrelaties als tussen ouders en kinderen. Dit is met name duidelijk in de tweede generatie jongeren, die in Nederland zijn opgegroeid. Zij hebben enerzijds een aantal Nederlandse opvattingen overgenomen, maar houden anderzijds ook sterk vast aan sommige traditionele waarden. Het lijkt erop dat meisjes sneller accultureren dan jongens. Ook dat geeft problemen waarvoor een oplossing niet direct voorhanden is. Urine-incontinentie en negatieve invloed op het seksuele functioneren van vrouwen R. Klaasen, S. Hilkens, D. Teunissen,  T. Lagro-Janssen Het doel van dit onderzoek is inzicht verkrijgen in de invloed van urine-incontinentie (UI) op het seksuele functioneren van mannen en vrouwen. Er werden artikelen over UI en seksualiteit gezocht in Pubmed, Embase en PsycINFO, en in referentielijsten van de gevonden artikelen, waarbij 'urinary incontinence' als zoekterm is gecombineerd met de termen 'sexual function', 'daily functions', 'sexual impairrnent, 'sexuality', 'sex differences'. Engelstalige en Nederlandstalige artikelen tussen januari 1975 en mei 2007 werden geincludeerd en beoordeeld op toepasbaarheid en kwaliteit aan de hand van omschreven kwaliteitscriteria. Er werden 12 bruikbare, goede artikelen geselecteerd. Van de vrouwen met UI ondervond 24% tot 56% urineverlies tijdens seksueel contact. Vier grote studies meldden dat vrouwen met urine-incontinentie hier meer last van hadden dan vrouwen met stressincontinentie, drie kleinere studies vonden geen verschil. Urineverlies vond plaats tijdens de penetratie en het orgasme. De meeste negatieve gevolgen van UI werden ervaren tijdens de opwindingsfase. De aanwezigheid van een verzakking naast UI was een extra belemmering voor het seksueel functioneren. In de enige studie die ook bij mannen met UI de gevolgen voor de seksualiteit in kaart heeft gebracht wordt vermeld dat één op de drie mannen zich door de UI belemmerd voelde in zijn seksuele activiteiten. Conclusie: UI heeft een negatieve invloed op de seksualiteit bij vrouwen vooral als er sprake is van urge-incontinentie. Studies naar de gevolgen bij mannen zijn schaars. De effectiviteit van psychologische behandeling bij volwassen verkrachters: Bevindingen van een meta-analyse C. de Ruiter, V. Veen, P. Greeven De afgelopen jaren zijn in de internationale vakliteratuur een aantal meta-analyses en systematische reviews verschenen naar het effect van behandeling voor seksuele delinquenten. In deze studies wordt echter geen onderscheid gemaakt tussen verschillende typen zedendelinquenten, zoals verkrachters, exhibitionisten en pedoseksuele daders. Toch is dit van groot belang omdat deze typen seksuele delinquenten verschillen qua ernst van de misdrijven en risicofactoren voor delictgedrag. In deze publicatie wordt verslag gedaan van een meta-analyse naar het effect van psychologische interventies bij verkrachters. Op basis van 5 verschillende studies met in totaal 578 verkrachters wordt geconcludeerd dat cognitieve gedragstherapie met terugvalpreventie een bescheiden bijdrage levert aan het terugdringen van seksuele en algemene recidive, zoals vastgesteld aan de hand van nieuwe veroordelingen, bij verkrachters. De verschillen tussen de behandeleffectstudies zijn echter groot. - van geen effect tot een groot effect. Effectieve behandelingen voor verkrachters zijn intensief en langdurig. De auteurs besluiten hun bijdrage met een pleidooi voor meer behandeleffectonderzoek in de Nederlandse forensische sector. Het gemak van riedels [Uit de praktijk van de hulpverlening] J. Drenth Als twee mensen een vaste relatie hebben, dan liggen ze vaak samen in bed. Soms hebben ze allebei zin in seks; dat is dan prettig en probleemloos, maar in lang bestaande relaties is deze situatie vrij zeldzaam. Vaker hebben ze allebei geen zin in seks, en dat is natuurlijk ook probleemloos. Het is wel zeker dat "de één zin en de ander niet" ook veel voorkomt; dat is potentieel problematisch, maar het is natuurlijk ook de interessantste van de drie mogelijkheden. Wat gaat dit stel nu doen? Er zitten ongetwijfeld allerlei cultuurbepaalde aspecten aan. Er zijn tijden geweest waarin het 'ja" vanzelfsprekend was. Ik heb aan het begin van mijn carrière nog regelmatig vrouwen met seksuele aversie horen zeggen: "maar ik heb mijn man nooit geweigerd, dokter". Na de emancipatoire revolutie lijkt voor sommigen het "nee" heilig te zijn. Bij de sekserol-bewuste zoon van een feministische moeder gaat het nu soms: "heb jij misschien ook...oh nee, ik zie het al, sorry, sorry, sorry, ik had er niet over moeten beginnen ". Maar er kan natuurlijk veel flexibeler en speelser mee omgegaan worden. "Goh, heb jij zin? Nou, laat maar eens wat zien, misschien krijg je me in je hokje", is een heel hanteerbare spelregel. Als beide partijen een goed humeur hebben, dan kan het beslist heel genoeglijk worden, zelfs als het eindigt met: "sorry, je doet heel erg je best, maar het zit er bij mij vandaag kennelijk niet in " En sommigen zullen daar aan toevoegen: "maak jij het maar lekker in je eentje af, dan hebben we het allebei naar onze zin". Heeft de anticonceptiepil invloed op de zin in seks? [Gesignaleerd ...in de internationale vakliteratuur] M. Vergeer Signalering van onderzoek(sartkelen) van Graham en Bancroft et al (2007) naar de samenhang tussen veranderingen in plasma androgenen enerzijds en veranderingen in seksuele interesse, seksueel responderen en stemming anderzijds bij vrouwen die begonnen met orale anticonceptiva. Het seksuele gedrag en het seksueel functioneren van ouderen [Gesignaleerd ...in de internationale vakliteratuur] A. Neeleman Albert Neeleman bespreekt onder meer het onderzoek van S.T. Lindau et al. (2007) bij een grote groep Amerikaanse volwassenen in de leeftijd tussen 57 en 85 jaar. Daarbij werd gevonden dat veel oudere volwassenen seksueel actief zijn. Voor vrouwen is de kans dat zij een partnerrelatie hebben of seksueel actief zijn minder dan voor mannen. Seksuele problemen komen onder ouderen geregeld voor, maar deze problemen worden niet regelmatig met artsen besproken. Literatuurbulletin C. van der Rhee Literatuurbulletin. Inhoud: - Ontvangen (p. 47); - Recensies (p. 48-52); - Seksuologische Tijdschriften (p.53-58).